Thiếu ngủ và thực phẩm siêu chế biến có đe dọa testosterone và khả năng sinh sản của nam giới?

Lối sống hiện đại, với những đêm ngủ ngắn và chế độ ăn giàu thực phẩm siêu chế biến, có thể làm suy yếu sức khỏe hormone của nam giới. Testosterone, hormone quan trọng cho sinh sản, khối lượng cơ bắp và năng lượng, đang giảm dần do tác động kết hợp của hai yếu tố này. Các nghiên cứu gần đây cho thấy thiếu ngủ và tiêu thụ quá mức thực phẩm siêu chế biến tác động lên các cơ chế sinh học chung, từ đó làm rối loạn sản xuất testosterone và chất lượng tinh trùng.

Giấc ngủ đóng vai trò trung tâm trong việc điều hòa hormone. Ở nam giới, nồng độ testosterone tuân theo nhịp sinh học, đạt đỉnh vào buổi sáng. Một đêm ngủ quá ngắn hoặc chất lượng kém sẽ phá vỡ chu kỳ này. Các nghiên cứu chỉ ra rằng việc thiếu ngủ hoàn toàn làm giảm đáng kể testosterone ở nam giới khỏe mạnh. Về lâu dài, thiếu ngủ còn thúc đẩy viêm nhiễm, kháng insulin và stress oxy hóa, tất cả đều làm suy giảm chức năng của tế bào Leydig trong tinh hoàn, nơi sản xuất testosterone. Nam giới ngủ ít hơn sáu giờ mỗi đêm thường có các triệu chứng liên quan đến thiếu hụt testosterone, như giảm ham muốn tình dục, mệt mỏi hoặc tăng cân.

Song song đó, thực phẩm siêu chế biến, phổ biến trong công nghiệp thực phẩm, chứa các phụ gia và hợp chất có thể làm rối loạn cân bằng hormone. Những sản phẩm này, thường giàu đường, chất béo bão hòa và các chất hóa học như bisphenol A hoặc phthalates, liên quan đến việc giảm nồng độ testosterone và suy giảm chất lượng tinh trùng. Các cơ chế gây ra bao gồm viêm nhiễm mãn tính, rối loạn vi sinh vật đường ruột và tăng stress tế bào. Một nghiên cứu đã quan sát thấy nam giới tiêu thụ nhiều thực phẩm siêu chế biến nhất có nồng độ tinh trùng và khả năng di động của tinh trùng thấp hơn.

Sự tương tác giữa giấc ngủ và chế độ ăn uống làm trầm trọng thêm những tác động này. Thiếu ngủ làm tăng cảm giác thèm ăn đối với thực phẩm giàu calo và nghèo dinh dưỡng, tạo thành một vòng luẩn quẩn. Ngược lại, một chế độ ăn uống mất cân bằng có thể làm giảm chất lượng giấc ngủ, làm trầm trọng thêm các rối loạn chuyển hóa và hormone. Các nhà nghiên cứu nhấn mạnh rằng hai yếu tố này, thường bị đánh giá thấp, có thể giải thích một phần sự gia tăng các vấn đề về khả năng sinh sản ở nam giới được quan sát thấy trong những thập kỷ gần đây.

Giải pháp nằm ở những thói quen sống lành mạnh hơn. Một giấc ngủ phục hồi, chế độ ăn uống cân bằng giàu thực phẩm tươi và không chế biến, như chế độ ăn Địa Trung Hải gợi ý, có thể giúp khôi phục mức testosterone tối ưu và bảo vệ chức năng sinh sản. Những biện pháp đơn giản này cũng có thể giảm nguy cơ mắc các bệnh chuyển hóa và cải thiện sức khỏe tổng thể. Thách thức này rất quan trọng, vì những rối loạn hormone không chỉ ảnh hưởng đến khả năng sinh sản mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài của nam giới.

Bibliographie

Source de l’étude

DOI : https://doi.org/10.1007/s11154-026-10030-z

Titre : The 24/7 lifestyle and male hormonal health: how sleep deprivation and ultra-processed foods impact testosterone and reproduction

Revue : Reviews in Endocrine and Metabolic Disorders

Éditeur : Springer Science and Business Media LLC

Auteurs : Bianca Camilo Schimenes; Tathiana A. Alvarenga; Mariana Toricelli; Mariana Moyses-Oliveira; Matheus Brandão Vasco; Sergio Tufik; Monica Levy Andersen